Azərbaycanda qeyri-neft sektorunun inkişafı və biznes mühitinin stimullaşdırılması regionlarda yeni müəssisələrin, hotel, restoran və anbarların tikilməsi ilə birbaşa bağlıdır. Dövlət başçısı səviyyəsində sahibkarlara "yaşıl işıq" yandırılması və sənədləşmə proseslərinin tamamilə rəqəmsallaşdırılması barədə verilən kəskin tapşırıqlara baxmayaraq, bəzi rayonlarda yerli məmurlar hələ də köhnə idarəetmə üsullarından və bürokratik əngəllərdən əl çəkə bilmirlər.

Yenixeberorg.biz: Redaksiyamıza daxil olan son şikayətlər göstərir ki, bölgələrdə kommersiya obyekti tikmək istəyən investorlar, qanunvericiliklə dəqiq çərçivəyə salınmış prosedurların yerlərdə süni şəkildə tormozlanması ilə üzləşirlər. Bu problemlərin mərkəzində dayanan son ünvanlardan biri isə regional turizm və biznes potensialı ilə seçilən Qəbələ rayonudur.

Qəbələdə fəaliyyət göstərən bir qrup sahibkar, tikinti ilə bağlı sənədlərin razılaşdırılması prosesində ciddi əsassız gecikmələrlə üzləşdiklərini bildirirlər. Onların sözlərinə görə, obyektlərin layihə sənədləri müvafiq qaydada Qəbələ Rayon İcra Hakimiyyətinə təqdim edilsə də, aylarla heç bir hərəkət olmadan saxlanılır və nəticədə qanunvericiliklə nəzərdə tutulan növbəti mərhələlərin icrasına ciddi əngəllər yaranır.

Redaksiyamıza müraciət edən iş adamları vurğulayırlar ki, əsas problem sənədlərin ilkin qəbulunda deyil, məhz onların yerli icra hakimiyyəti daxilində sonrakı mərhələlərə ötürülməsində yaşanır. İddialara görə, sənədlərin yerli qurumda səbəbsiz yerə yubadılması obyektlərin şəhərsalma baxımından ali nəzarətçi orqan olan Dövlət Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsi ilə razılaşdırılması prosesini tormozlayır.

Bu isə sahibkarların fəaliyyətinə ağır zərbə vuraraq tikinti qrafiklərinin pozulmasına, investisiya planlarının alt-üst olmasına və obyektlərin istifadəyə verilmə tarixinin qeyri-müəyyən müddətə təxirə düşməsinə səbəb olur.

Halbuki qanunvericilik bu prosesi tamamilə şəffaf və günbəgün hesablana bilən rəqəmsal bir sistemə bağlayıb.

Azərbaycan Respublikasının Şəhərsalma və Tikinti Məcəlləsinə əsasən, Bakı şəhərindən kənarda kommersiya təyinatlı tikintiyə icazə üçün müraciətlər birbaşa yerli icra hakimiyyəti orqanlarına e-tikinti.gov.az portalı vasitəsilə ünvanlanmalıdır.

Prosesin ilkin mərhələsində torpağın sənədləri və kateqoriyası yoxlanıldıqdan sonra İcra Hakimiyyəti sahibkara şəhərsalma şərtlərini əks etdirən Memarlıq-Planlaşdırma Tapşırığını təqdim etməlidir. Bundan sonra hazırlanan layihə sənədləri sistemə yüklənir və məhz bu nöqtədə məmur süründürməçiliyinin qarşısını almaq üçün qanun sərt müddətlər qoyur.

Məcəllənin 75-ci maddəsinə əsasən, təqdim olunan sənədlərin tamlığı ekspertizası tələb olunan layihələr üzrə üç iş günü, ekspertizası tələb olunmayan kiçik kommersiya obyektləri üzrə isə cəmi iki iş günü ərzində yoxlanılmalı və çatışmazlıq aşkarlanarsa, ərizəçiyə dərhal rəsmi məlumat verilməlidir.

Sənədlərin tamlığı təmin edildikdən sonra layihə aidiyyəti qurumların rəyinə göndərilir və yerli icra hakimiyyətinin sorğusu əsasında Dövlət Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsi də cəmi beş iş günü müddətində layihənin rayonun Baş Planına uyğunluğuna dair rəyini sistemə yükləməlidir.

Bütün bu rəylərin toplanması və yekun tikinti icazəsinin verilməsi üçün qanun yerli icra orqanlarına maksimum otuz gün vaxt tanıyır.

Lakin Qəbələ rayonunda bu müddət aylarla uzanır. Redaksiyamıza daxil olan müraciətdə isə artıq 3 aydır ki, heç bir cavab verilmədiyi bildirilir.

Göründüyü kimi, dövlətin müəyyən etdiyi hüquqi çərçivə ilə Qəbələ Rayon İcra Hakimiyyətinin real təcrübəsi arasında kəskin təzadlar mövcuddur. Sahibkarların narazılığı sadəcə növbə gözləməkdən deyil, qanunvericiliklə təsbit edilmiş bu dəqiq müddətlərin yerli məmurlar tərəfindən kobud şəkildə pozulmasından qaynaqlanır.

Yaranmış vəziyyətlə bağlı Qəbələ Rayon İcra Hakimiyyətinin mövqeyini öyrənməyə çalışsaq da, qarşı tərəflə əlaqə saxlamaq cəhdlərimiz boşa çıxdı. Belə ki, RİH-in rəsmi saytındakı aidiyyəti şəxslərin telefon nömrələrinə etdiyimiz zənglər, eyni zamanda saytda göstərilən rəsmi e-mail ünvanına yazdığımız məktub cavabsız qaldı. Hər bir halda qarşı tərəfin mövqeyini verməyə hazırıq.

Qeyd edək ki, Qəbələ Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Səbuhi Abdullayevdir. O, bu vəzifəyə 2010-cu ilin martında təyin edilib.

Azərbaycanın internet resurslarında S.Abdullayev haqda heç də xoş olmayan məlumatlar kifayət qədərdir. Ümid edirik ki, hörmətli icra başçısı daha bir qalmaqalda adının detallarla hallanmasına razı olmayacaq və 3 aydır rəhbərlik etdiyi qurumda ləngidilən tikintiyə icazə müraciətlərinin cavablandırılmasını təmin edəcək.(Afn.az)

"Yenixeberorg" olaraq qarşı tərəfin cavab haqqını tanıyırıq.

Hər bir Azərbaycan insanı vergiləri sayəsində formalaşan büdcə vəsaitinin necə xərcləndiyini bilməlidir. Bu onun haqqı və hüququdur...

Yenixeberorg.biz: Beyləqan Rayon İcra Hakimiyyəti Maşın və avadanlıqların, eləcə də, Dəftərxana və təsərrüfat mallarının alınması ilə bağlı müqavilələr imzalayıb. 02.09.2026-cı il tarixdə dövlət satınalmalarının vahid internet portalında yerləşdirilmiş məlumata görə, bu məqsədlə birinci epizodla bağlı "APO RM GROUP" MMC ilə 7998 manatlıq, ikinci epizodla bağlı isə "ALBARO" MMC ilə 5200 manatlıq razılaşmalar rəsmiləşib.

Hər iki müqavilədə bir ortaq nöqtə diqqət çəkir: Bütün epizodlarda tərəflər arasında satınalma proseduru dövlət satınalmalarının vahid internet portalında keçirilməmişdir (elektron satınalma deyil). Hər iki satınalma bir mənbədən satınalma metodunun tətbiqi ilə həyata keçirilmiş və satınalma barədə elan heç bir mətbuat orqanında dərc edilməmişdir(?)

Elə bu faktor məlum səbəblərdən ciddi suallar doğurur, əsaslı şübhələrə rəvac verir...Bu istiqamətdə oxucularımızın “Yenixeberorg”a ötürdüyü məlumata görə, tərəflər arasındakı bu əməkdaşlığın özünəməxsus səbəbləri var... Yuxarıda qeyd etdiyimiz kimi, Beyləqan Rayon İcra Hakimiyyəti müvafiq satınalma müsabiqələri elan etmədən, bir mənbədən olmaqla sadaladığımız şirkətlərlə müqavilələr bağlayıb.

Bu sözün bəlli mənasında maraq doğuran faktor olmaqla bərabər, məlum qanunla qadağan da deyil. Amma,...müvafiq əsaslandırmalarla!

Bu arada qeyd edək ki, Azərbaycan Respublikasının “Dövlət satınalmaları haqqında” Qanunun 15.1 maddəsində göstərilir ki, məxfi məlumatlarla əlaqəli satınalmalar istisna olmaqla, bütün dövlət satınalmaları yalnız məlum portal vasitəsilə həyata keçirilir.

Eyni zamanda Qanunun 49-cu maddəsində qeyd olunur ki, bir mənbədən satınalma metodu aşağıdakı hallarda tətbiq olunur: satınalma predmeti yalnız hər hansı konkret təchizatçıda olduqda; satınalma predmetinin əvəzedicisi və alternativi olmadıqda; satınalma predmetinə təcili tələbat yarandıqda; təbii fəlakətlər, texnoloji qəzalar, epidemiyalar baş verdikdə və fövqəladə xarakter daşıyan digər hallarda bilavasitə insanların həyat və sağlamlığına vurulan ziyanın qarşısının təcili alınması məqsədilə; satınalma predmeti kəşfiyyat və əks-kəşfiyyat fəaliyyətini təmin edən tələbata aid olduqda.

Göründüyü kimi, "Dövlət satınalmaları haqqında" Qanunda bir mənbədən satınalamaları zəruri edən şərtlər aydın şəkildə sadalanır...

İndi isə sual olunur: Beyləqan Rayon İcra Hakimiyyətinin Maşın və avadanlıqların, eləcə də, Dəftərxana və təsərrüfat mallarının alınması ilə bağlı sadaladığımız şirkətlərlə birbaşa müqavilə bağlaması hansı səbəblərdən qaynaqlanır???

Yoxsa, Beyləqan Rayon İcra Hakimiyyətini müvafiq Maşın və avadanlıqlarla, eləcə də, Dəftərxana və təsərrüfat malları ilə təmin edə biləcək başqa şirkətlər yoxdur...(?) Baxın, ən aktual və cavablandırılması vacib sual da, məhz budur!

Bu prosesdə dövlətin pulunu xərcləyən tərəf kimi, Beyləqan Rayon İcra Hakimiyyəti tərəfindən hansı məsul şəxslər iştirak edib, rəhbərlik kimə məxsus olub?

Siyahıda yer alan şirkətlər hansı üstünlükləri ilə və hansı meyarlarla seçilib? Və s...

***

Digər vacib bir məqam Beyləqan Rayon İcra Hakimiyyətinin Maşın və avadanlıqlar aldığı (Yaxud alacağı: Red.) "APO RM GROUP" MMC ilə bağlıdır. İnternet üzərindən apardığımız araşdırmalarla məlum oldu ki, bu şirkət müxtəlif dizaynlı hovuzların tikintisi üzrə ixtisaslaşıb. Təsəvvür edirsiniz hovuz tikən şirkət və maşın və avadanlıqlar...(?)

"ALBARO" MMC ilə bağlı isə internet üzərində geyim modelləri ilə rastlaşmaq mümkündür...(?)

***

Biz “Yenixeberorg” olaraq, bu və digər şübhələrə aydınlıq gətirmək məqsədi ilə Beyləqan Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı cənab Əziz Əzizova 6 sualdan ibarət online rəsmi sorğu ünvanladıq...Təəssüf ki, sorğumuz hələ də cavabsız olaraq qalır(?)

Haşiyə: Əziz Əzizov icra hakimiyyəti strukturunda təcrübəli kadr kimi tanınır... Xatırladaq ki, cənab Əzizov 8 avqust 2006- 2 fevral 2018-ci illərdə Cəlilabad rayonuna, 2 fevral 2018-12 noyabr 2019-cu illərdə Yasamal rayonuna, 12 noyabr 2019-28 iyun 2024-cü illərdə Suraxanı rayonuna rəhbərlik edib. 8 iyul 2024-cü ildən isə Beyləqan Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısıdır...

Və son əvəzi...

Əvvəla, hörmətli icra başçısına xatırlatmaqda fayda var ki, hər bir Azərbaycan insanı vergiləri sayəsində formalaşan büdcə vəsaitinin necə xərcləndiyini bilməlidir. Bu onun haqqı və hüququdur...

Dövlət büdcəsi nə kiminsə dədə-babasından qalma xəzinə deyil, nə də hansısa yardım fondu deyil ki, ölkə ictimaiyyəti və aidiyyatı dövlət orqanları tərəfindən bir o qədər də, maraqlı görünməsin... Dövlətin pulun heç bir məmur, səlahiyyət sahibi könülü istədiyi kimi xərcləyə bilməz, xərcləməməlidir də!

Eyni zamanda məlum funksiyaların icraçısı kimi medianın sorğusu da cavablandırılmalıdır. Təkcə ona görə yox ki, hansısa yanlış informasiya tirajlana bilər, həm də ona görə ki, bu hər bir səlahiyyət sahibinin vəzifə borcudur. Gec də olsa bunu bilmək lazımdır...

Həm də onu bilmək lazımdır ki, heç bir vəzifə sahibi bir gün “qapısının döyülmədən açılacağından” sığortalanmayıb.(Yenixeberorg.biz)

QHT-lərin bir çox xidmətdən elektron qaydada istifadə edə bildiyi şəraitdə belə bir qurumun qarşısında silahlı polis postunun saxlanılmasının zəruriliyi ayrıca izah tələb edir.

Yenixeberorg.com: Dövlət qurumlarının mühafizəsi məsələsi ilk baxışdan sıradan təhlükəsizlik proseduru kimi görünə bilər. Hansısa idarənin qarşısında polis əməkdaşlarının dayanması çoxları üçün adi mənzərədir. Lakin söhbət hər hansı obyektin qapısında post saxlamaqdan deyil, bunun nə üçün edildiyindən və dövlət büdcəsinə hansı qiymətə başa gəldiyindən gedəndə məsələ artıq tamam başqa məna kəsb edir.

Çünki dövlət büdcəsi sonsuz resurs deyil. Büdcədən ayrılan hər manatın arxasında cəmiyyətin ödədiyi vergilər, dövlətin gəlirləri və nəticə etibarilə vətəndaşın pulu dayanır. Buna görə də dövlət qurumlarında həyata keçirilən hər bir xərc yalnız “qanunidirmi?” sualı ilə deyil, həm də “zəruridirmi və səmərəlidirmi?” sualı ilə qiymətləndirilməlidir.

Məhz bu prizmadan baxanda QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyinin silahlı polis mühafizəsi ilə bağlı ortaya çıxan məlumatlar ciddi suallar doğurur.

Bu istiqamətdə "Yenixeberorg.com"a daxil olan məlumata görə, QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyinin mühafizəsinin təmin olunması üçün hər il təxminən 80 min manata yaxın vəsait ödənilir. Bu ödənişin Baş Mühafizə İdarəsinin Yasamal Mühafizə Şöbəsinə həyata keçirildiyi bildirilir.

80 min manat isə sadəcə mühasibat sənədindəki rəqəm deyil. Bu, bir il ərzində dövlət büdcəsindən konkret bir təhlükəsizlik xidmətinə yönəldilən kifayət qədər ciddi vəsaitdir.

Burada istər-istəməz ən sadə, eyni zamanda ən narahatedici sual meydana çıxır:

QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyini kimdən qoruyurlar?

Bu sualın ortaya çıxması üçün heç bir sensasiya yaratmağa ehtiyac yoxdur. Sadəcə qurumun statusuna və fəaliyyətinə nəzər salmaq kifayətdir.

QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyi strateji enerji obyekti deyil, hərbi müəssisə deyil, kritik infrastruktur obyekti deyil. Qapısından hər gün böyük insan kütlələrinin keçdiyi nəhəng ictimai xidmət mərkəzi də deyil. Qurumun əsas fəaliyyət istiqaməti qeyri-hökumət təşkilatlarına qrant paylamaq və forumlar keçirməklə bağlıdır.

Üstəlik, dövlət idarəçiliyinin sürətlə elektronlaşdığı bir dövrdə əvvəlki illərlə müqayisədə dövlət qurumlarına fiziki müraciətlərin də azalması qaçılmazdır. QHT-lərin bir çox xidmətdən elektron qaydada istifadə edə bildiyi şəraitdə belə bir qurumun qarşısında silahlı polis postunun saxlanılmasının zəruriliyi ayrıca izah tələb edir.

Əgər burada xüsusi təhlükə varsa buyurub açıqlasınlar. Əgər konkret təhlükəsizlik riski mövcuddursa, bu riskin hansı meyarlarla müəyyənləşdirildiyi və silahlı mühafizənin niyə məhz ən uyğun vasitə hesab edildiyi izah edilsin.

Əgər belə bir təhlükə yoxdursa, onda dövlət büdcəsindən hər il 80 min manatın bu məqsədlə xərclənməsinə nə ehtiyac var?

Məsələni daha maraqlı edən başqa bir müqayisə də var.

Ölkədə külli miqdarda maddi sərvətin saxlanıldığı və kommersiya baxımından daha böyük risklərlə üzləşə bilən obyektlər - o cümlədən bahalı mağazalar, qızıl-zinət əşyaları satılan obyektlər və bəzi banklar - müxtəlif texniki təhlükəsizlik sistemlərindən istifadə edir. Siqnalizasiya, mərkəzləşdirilmiş mühafizə sistemləri və digər texnoloji həllər belə obyektlərin təhlükəsizliyinin təmin edilməsində geniş tətbiq olunur.

Belə olan halda təbii sual yaranır:

Əgər yüksək maddi dəyərə malik kommersiya obyektlərinin təhlükəsizliyinin təmin olunmasında texniki vasitələr yetərli hesab edilirsə, QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyinin qapısında silahlı polisə hansı xüsusi təhlükə səbəb olur?

Bəlkə də ictimaiyyətin bilmədiyi ciddi təhlükə var. Əgər belədirsə, məsələ daha da ciddidir.

Yox, əgər ortada xüsusi təhlükə yoxdursa, onda bu mühafizənin illərlə davam etməsi artıq dövlət vəsaitlərinin səmərəliliyi baxımından araşdırılmalı məsələdir.

Çünki söhbət təkcə bir qurumun girişində dayanan bir-iki polis əməkdaşından getmir. Söhbət bir ildə 80 min manat, bir neçə ildə isə yüz minlərlə manat vəsaitin hansı əsasla xərclənməsindən gedir.

Daha böyük problem isə odur ki, bu yanaşma yalnız bir qurumla məhdudlaşmaya bilər. Müxtəlif dövlət və digər qurumların polis mühafizəsinə götürülməsi praktikası geniş yayılıbsa, artıq ayrı-ayrı obyektlərin deyil, bütövlükdə bu sistemin iqtisadi səmərəliliyinin qiymətləndirilməsi zərurəti yaranır.

Məhz burada Maliyyə Nazirliyinin və digər aidiyyəti qurumların üzərinə ciddi məsuliyyət düşür.

Dövlət vəsaitinin qənaətlə və məqsədyönlü xərclənməsi yalnız maliyyə intizamı məsələsi deyil. Bu, dövlət idarəçiliyinin keyfiyyət göstəricisidir.

Çünki büdcə vəsaiti hər hansı qurumun “xərcləyə biləcəyi pul” deyil. Bu, cəmiyyətin puludur və cəmiyyətin həmin pul barədə sual vermək haqqı var:

QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyi hara, silahlı polis mühafizəsi hara?

QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyini kimdən qoruyurlar və bu qorunmanın qiyməti niyə hər il 80 min manatdır?("Yenixeberorg.com")

Qarşı tərəfin cavab haqqını tanıyırıq.

Azərbaycan cəmiyyətinə hər kürsüdən şəffaflıq, dürüstlük və hesabatlılıq dərsi keçən Azərbaycan Respublikasının Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Agentliyi öz fəaliyyətində elə qaranlıq sxemlər qurub ki, illərdir səslənən tənqidlər artıq sadəcə narazılıq deyil, birbaşa maliyyə maxinasiyalarının konturlarını cızır.

Yenixeberorg.com: Dövlət büdcəsindən QHT sektorunun inkişafı üçün ayrılan milyonlarla manat vəsaitin hansı qaranlıq meyarlarla, kimlərə və hansı xidmətlərin müqabilində verildiyi hələ də “məxfi” qrifi altında saxlanılır. Şübhəli tenderlər, qapalı müsabiqələr və ən əsası, hər il milyonlarla manatın məhz "müsabiqədənkənar qrant" adı ilə silinməsi mexanizmi açıq-aydın dövlət vəsaitinin təyinatı üzrə xərclənmədiyindən xəbər verir.

Müsabiqədənkənar milyonlar və gizli siyahılar...

Agentlik dəfələrlə edilən haqlı ictimai tələblərə və "Yenixeberorg.com"un araşdırma yazılarına baxmayaraq, hər il milyonlarla vəsaitin müsabiqədənkənar qrant adı ilə hansı QHT-lərə məhz nə üçün verildiyini açıqlamaqdan qəti şəkildə imtina edir. Şəffaflığı özlərinə bayraq edənlər əslində bu anlayışın arxasında milyonu aşan büdcə vəsaitlərini “dövlət tapşırığı” adı altında göyə sovururlar. Ölkədə yüzlərlə fəal və real iş görən QHT dövlət dəstəyindən kənarda qaldığı halda, hansısa seçilmiş, imtiyazlı dairələrə yüz minlərlə manatın paylanılması və bunun cəmiyyətdən gizlədilməsi biabırçılıqdır.

Eyni qaranlıq və qanunsuz yanaşma səfər qrantlarına da şamil edilir. Beynəlxalq platformalarda ölkəni təmsil etmək adı ilə verilən səfər qrantlarının əksəriyyəti tamamilə məxfi saxlanılır. Kimsə bilmir ki, bu qrantları kimlər alır, hansı meyarlarla seçilir və ümumiyyətlə, dövlət marağı üçün bu səfərlərin real effekti nədən ibarətdir.

Audit hesabatındakı şok rəqəmlər: 2 milyonə yaxın vəsait hara və kimə ayrılıb?

Agentliyin hər cür cəhdlərinə baxmayaraq, 2025-ci il üzrə əldə edilən bəzi sənədlər vəziyyətin nə qədər dözülməz həddə çatdığını açıq şəkildə göstərir. QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyinin maliyyə fəaliyyətini audit edən “ABACUS” audit və konsaltinq şirkətinin hesabatı hər şeyi üzə çıxarır: qurum 2025-ci ildə cəmi 12 müsabiqədənkənar qrant layihəsinə 1 878 596 manat vəsait ayırıb.

Ortaya çıxan rəqəmlər maraqlıdır: hər bir layihəyə orta hesabla təxminən 160 min manat vəsait ödənilib. Ancaq ən maraqlı və eyni zamanda şübhə doğuran məqam odur ki, audit hesabatında da həmin layihələrin adları və onların hansı təşkilatlara verildiyi gizli saxlanılıb. Əgər hər şey qanunidirsə, görülən işlər realdırsa, bu gizlilik nəyə xidmət edir?

Cavab göz qabağındadır: dövri mətbuatda və ictimaiyyətdə aparılan heç bir araşdırma zamanı QHT- lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyindən bu cür nəhəng büdcə ilə müsabiqədənkənar layihə icra edən hər hansı real təşkilata rast gəlinmir. Bu isə müəyyən şübhələr doğurur ki, milyonlarla manatlıq bu layihələr reallıqda mövcud deyil, onlar sadəcə kağız üzərində, sənədlərdə silinən rəqəmlərdir. Real icra yoxdur, nəticə yoxdur, amma milyonlar yoxa çıxıb!

Nəzarət edən qurumlar niyə susur?

Bu qədər açıq-aşkar maliyyə pozuntularına, hesabatlarda gizlədilən milyonlara nəzarət etməli olan qurumların, xüsusilə də Hesablama Palatasının və digər audit strukturlarının bu vəziyyətə göz yumması ayrıca bir araşdırma mövzusudur. Dövlət büdcəsinin talanmasına bərabər olan belə halların üzərindən sakitcə keçilməsi burada çox güclü maraqların və korrupsiya şəbəkəsinin mövcud olduğundan xəbər verir. Məsul qurumlar ya yoxlamaqdan qorxur, ya da bu qaranlıq sxemlərin bəzi iştirakçıları ilə birbaşa əlaqəlidir.

QHT- lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyinin rəhbərliyi unutmasın ki, heç bir məxfilik qrifi dövlət vəsaitinin talanmasını əbədi olaraq gizlədə bilməz. Yaxın günlərdə Agentliyin digər maliyyə əməliyyatları barədə də yeni araşdırmanı da təqdim edəcəyik.("Yenixeberorg.com")

Qarşı tərəfin cavab haqqını tanıyırıq.

Hər iki MMC de-fakto Quba rayonunun sabiq icra başçısı, hazırda tanınmış iş adamı Ziyəddin Əliyevə məxsusdur. Qeyd etdiyim nəqliyyat vasitəsi üçoxlu olmaqla, maksimum 6m3 betonla yüklənə bilər. Amma, əldə etdiyim məlumata görə, hadisə zamanı 11.5m3 betonla yüklü olub(?) (Yol vərəqinin surəti var.) Eyni zamanda əyləc sistemindədə ciddi problem olub...

Bu sətirlər “Yenixeberorg.com” saytının rəhbəri İlqar Salmanovun Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevə ünvanladığı və FB səhifəsində ictimailəşdirdiyi müraciətində yer alır:

Çox hörmətli cənab Prezident,

Mən-Salmanov İlqar Mirzəcan oğlu-30 ildən artıqdır ki, mətbuatdayam…Müxtəlif media orqanlarında çalışmış, 2003-cü ildən 2015-ci ilə qədər həftəlik nəşr olunan “Yeni xəbər” qəzetinin təsisçi və baş redaktoru olmuşam. Hazırda “Yenixeberorg.com” saytına və “Xəbərmən TV” YouTube kanalına rəhbərlik edirəm. Bütün fəaliyyətim boyu dövləti və milli maraqlara xidməti prioritet hesab etmişəm…

Möhtərəm Prezident, bu müraciətimlə Sizdən xahiş edirəm ki, qaşılaşdığım ağır avtoqəza ilə bağlı ədalətli hüquqi araşdırmanın aparılmasını təmin edəsiniz. Belə ki, bu ilin 31 martında saat 15:00 radələrində mənə məxsus 01-BR-451 Dövlət Nömrə Qeydiyyatlı “Hundai Tucson” avtomobili ilə Sumqayıt- Bakı istiqamətində hərəkətdə olarkən avtomobildə texniki problem yarandı. (“Riyad Ticarət Mərkəzi”nin qarşısında) Təbii olaraq avtomobilimi üçzolaqlı yolun sağdan birinci zolağında saxlayıb, təhlükə işıqlarını (“Avarenni”) yandırıb, yük yerini (“Baqaj”) açaraq, avtomobilin ön hissəsinə keçib, mühərrikə baxış keçirdim. Tam bu zaman 77-JS-362 Dövlət Nömrə Qeydiyyatlı “HOWO” markalı, ağır tonnajlı Betonqarışdıran Nəqliyyat Vasitəsi dolu, işlək vəziyyətdə avtomobilimi arxadan vurdu...Avtomobilimi 20 metr qabağa, məni isə bir az da artıq məsafə olmaqla paralel yola atdı...Kəllə-beyin travması, burun sınığı və s. olmaqla ağır xəsarətlər aldım... (AZ AĞIR dərəcəli) Cərrahi əməliyyat edildim və hələ də müəyyən müalicə prosedurları keçməkdə davam edirəm.

Məlum oldu ki, mənim avtomobilimi və beləliklə də məni vuran nəqliyyat vasitəsi AAYDA-nin “14№-li Xüsusi Təyinatlı Yol İstismarı” MMC-nin xidmətindədir. Sürücü isə Fətəliyev Elşən Şahin oğludur. Bu nəqliyyat vasitəsi “Mühəndis Yol Təmir-Tikinti” MMC-nə məxsusdur və hansısa “razılaşma” ilə “14№-li Xüsusi Təyinatlı Yol İstismarı” MMC-nin xidmətindədir(?)...

Möhtərəm Prezident, hadisədən bugünədək qeyd etdiyim MMC-lərin heç biri tərəfindən nə hadisə ilə, nə də ağır xəsarət alan tərəf kimi mənimlə maraqlanan olmayıb(?)

Mümükn vasitələrlə əldə etdiyim məlumata görə, hər iki MMC de-fakto Quba rayonunun sabiq icra başçısı, hazırda tanınmış iş adamı Ziyəddin Əliyevə məxsusdur. Qeyd etdiyim nəqliyyat vasitəsi üçoxlu olmaqla, maksimum 6m3 betonla yüklənə bilər. Amma, əldə etdiyim məlumata görə, hadisə zamanı 11.5m3 betonla yüklü olub(?) (Yol vərəqinin surəti var.) Eyni zamanda əyləc sistemindədə ciddi problem olub...

Möhtərəm Prezident, Sizdən artıq dərəcədə xahiş edirəm ki, qısaca yaza bildiyim bu hadisənin ədalətli araşdırılmasını və məsul şəxslərlə bağlı müvafiq hüquqi ölçü götürülməsini təmin edəsiniz. Eyni zamanda mənə dəyən mənəvi və maddi zərərin qarşılanmasına da dəstək olasınız.

Ümid edirəm ki, sayənizdə haqq-ədalət öz yerini tapacaq.

Əvvəlcədən minnətdarlığımı bildirirəm.

P.S. İlqar Salmanov “Mediatvaz”a açıqlamasında qarşıdakı günlərdə müraciətdə yer alan MMC-lərlə bağlı məhkəməyə müraciət edəcəyini də bildirdi…

Eyni zamanda şirkətin fəaliyyəti, şirkətə məxsus zavodda istehsalat prosesi zamanı insan ölümləri ilə nəticələnən hadisələr və s. məlumatların dolandığını da dedi. Təbii ki, bu məlumatlar məlum səbəblərdən jurnalist araşdırmasının predmeti olmaqla, geniş yazının meydana çıxmasına əsas ola bilər...

Rəqabət Məcəlləsi Haqqında Qanuna görə belə halllar tək mənbə üsulu ilə işləmək hesab edilir və qəti qadağandır…

Yenixeberorg.com: Keçən yazımızda deputat Məşhur Məmmədovun Bank sektorundakı iri həcmli korrupsiya faktlarından bəhs etmişdik. (Bu linkdən oxuya bilərsiniz: https://yenixeberorg.biz/manset/203104-deputat-m%C9%99%C5%9Fhur-m%C9%99mm%C9%99dov-%C9%99h%C9%99d-%C9%99sg%C9%99rov-imperiyas%C4%B1n%C4%B1n-maliyy%C9%99-labirinti-milyonluq-birl%C9%99%C5%9Fm%C9%99l%C9%99r-fiktiv-sxeml%C9%99r-v%C9%99-xaric%C9%99-qa%C3%A7%C4%B1r%C4%B1lan-pullar.html) Bu yazımızda isə deputatın mebel sektorunda necə tenderlər favoriti olmasından, Azad Sənaye Parkı statusundan necə qanunsuz bəhrələnməsindən, ailə üzvləri vasitəsilə bu sektorda da böyük şəbəkəni öz nəzarətində saxlamasından, neçə-neçə vəzifəli şəxsə bu biznesdən dolayısı “aylıq haqq” ödəməklə özünə siyasi müdafiə qalxanı yaratmasından və digər “özfəaliyyətindən” bəhs edəcəyik.

***

EPIZOD 1: Mebel İstehsalçısına Təmir-Tikinti Sifarişi –“ASAN Xidmət”də İxtisas Uyğunsuzluğu… 2024-cü il oktyabrın 24-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyi “ASAN Xidmət”tərəfindən keçirilmiş açıq tenderdə bina və obyektlərin cari təmir işləri (dam örtüklərinin vurulması, divarların suvanması və rənglənməsi) üzrə qalib deputat Məşhur Məmmədova məxsus “Embawood”MMC (VÖEN: 6400009481) elan edilib (Qeydiyyat ünvanı: Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, Bəsti Bağırova küç., 15A. Nizamnamə kapitalı: 3,750 AZN). Müqavilənin maliyyə dəyəri 1 184 586,45 AZN təşkil edir.

Qanunsuzluğun mahiyyəti: “ Dövlət satınalmaları haqqında” Qanunun tələblərinə görə, satınalan təşkilat iddiaçının müvafiq sahədə peşəkarlığını, texniki və kadr imkanlarını yoxlamağa borcludur. Əsas fəaliyyət profili yalnız mebel istehsalı olan və nizamnamə kapitalı cəmi 3 750 AZN təşkil edən bir subyektin böyük miqyaslı tikinti-bərpa işlərinə cəlb edilməsi qiymətləndirmə komissiyasının qərəzsizliyini şübhə altına alır.

İxtisaslaşmış tikinti lisenziyası və xüsusi texnikası araşdırılmadan müqavilənin mebel şirkətinə tapşırılması satınalma qanunvericiliyinin ziddinədir. Şirkətin rəsmi rəhbəri Elşad Abbasov olsa da, 23%-lik pay sahibi və faktiki idarəçi deputat Məşhur Məmmədovdur.

EPIZOD 2: Ədliyyə və Səhiyyə Qurumlarında Mebel Təchizatı – Maliyyə Dəqiqliyi “Embawood” MMC 2024 və 2025-ci illərdə müxtəlif dövlət orqanlarının mebel və bərk inventar təchizatı üzrə keçirdiyi satınalma prosedurlarının davamlı qalibi olub. Şirkət 2024-cü il dekabrın 29-da Ədliyyə Nazirliyindən (məhkəmələr üçün) 88 914,18 AZN, 2025-ci il aprelin 9-da Bakı Hərbi Məhkəməsindən 87 799,08 AZN, fevralın 14-də Gəncə Şəhər Birləşmiş Xəstəxanasından 119 240,18 AZN, İnnovasiya və Rəqəmsal İnkişaf Agentliyindən 148 749,62 AZN və İqtisadiyyat Nazirliyinin ETİ-dən 29 972,00 AZN dəyərində müqavilələr əldə edib.

Maliyyə auditinin dəqiqləşdirilməsi: “Embawood” MMC-nin 2024-cü ildə dövlət qurumları ilə bağladığı satınalma müqavilələrinin ümumi həcmi 1 934 205 AZN təşkil etmişdir. Yuxarıda qeyd olunan 1,18 milyonluq “ASAN Xidmət” təmir müqaviləsi də məhz bu 1,93 milyonluq ümumi illik göstəricinin tərkib hissəsidir. Buradakı əsas analitik məqam ondan ibarətdir ki, bu tender şərtlərində hər şey birbaşa “Embawood” məhsullarının spesifik gabarit və material parametrinə uyğun tərtib edilib ki, digər mebel istehsalçıları bu şərtlərə cavab verə bilməsin.

EPIZOD 3: Dövlət Sərhəd Xidmətində İnhisarlaşma – 10,4 Milyonluq “Foriella” seriyası… Məşhur Məmmədov deputat olandan sonra “Embawood” rəhbərliyindən kağız üzərində uzaqlaşması fonunda onun nəzarətində olan ikinci şirkət – “Foriella” MMC (VÖEN: 2903400661. Hüquqi ünvanı Sumqayıt şəhəri, 9-cu məhəllə, ev 11, mənzil 4) dövlət satınalmalarında dominant rola keçmişdir. Şirkətin nizamnamə kapitalı əvvəlcə 80 010 AZN olduğu halda, sonradan kəskin şəkildə artırılaraq 5 000 000 AZN-ə çatdırılmışdır. Dövlət Sərhəd Xidmətinin (DSX) mebel inventarları və təmiri üzrə keçirdiyi tenderlərdə "Foriella" MMC təkcə 2024–2025-ci illər ərzində 10,4 milyon manatdan çox vəsait almışdır:

2024-cü il: 4 tender üzrə 5 345 110,22 AZN.

2025-ci il: 2 tender üzrə 5 070 170,90 AZN (4 573 980,90 AZN mebel alışı, 496190,00 AZN isə dəmir karkaslı kətillərin təmiri).

Əlavə alım: “Azərpoçt” MMC tərəfindən 2025-ci ildə 400 000,00 AZN daxil olmuşdur. Bu arada “Yenixeberorg.com” olaraq xatırladaq ki, təkcə bir dövlət orqanının mebel təchizatının 80%-dən çoxunun tək bir subyektə verilməsi bazarda süni inhisarlaşmanın əyani sübutudur, halbuki Rəqabət Məcəlləsi Haqqında Qanuna görə bu hal tək mənbə üsulu ilə işləmək hesab edilir və qəti qadağandır.

EPIZOD 4: “Fırlanan Qapı” (Revolving Door) Mexanizmi Və Nominal Rəhbərlik “Foriella” MMC-nin qanuni təmsilçisi Fərman Fərrux oğlu İslamlıdır. Açıq mənbələrdə hüquqi ünvanı və biznes keçmişi haqqında hrç bir məlumat olmayan bu şəxs, real sahibin gizlədilməsi üçün pərdə rolu oynayan nominal idarəçidir (frontman). Xatırladaq ki, Məşhur Məmmədov Azərbaycan Mebel İstehsalçıları Assosiasiyasının keçmiş sədridir. O, bu postdan ayrıldıqdan sonra Assosiasiyanın sədri vəzifəsinə məhz “Foriella” MMC-nin hazırkı direktoru Fərman İslamlı gətirilmişdir. Bu hal beynəlxalq audit praktikasında “Fırlanan qapı” (Revolving Door) sxemi kimi tanınır – rəsmi səlahiyyətlər və idarəçilik etibarlı menecerə çevrilir, lakin qərarverici təsir və gəlir axını kölgədən dayanmış deputatın əlində qalmaqda davam edir.

EPIZOD 5: “Perla” Mebel Brendi Və Konstitusiyanın 89-cu Maddəsinin Pozulması… “Foriella” MMC tərəfindən istehsal olunan məhsullar ölkə üzrə 47 satış nöqtəsinə malik “Perla” mebel mağazaları şəbəkəsi (VÖEN: 2903400661) vasitəsilə pərakəndə satışa çıxarılır.

Məşhur Məmmədov 2023-cü ildə “Şöhrət” ordeni ilə təltif edilərkən, rəsmi dövlət mediasında və təqdimat materiallarında o, “Perla” mebel şirkətinin sahibi kimi təqdim olunmuşdur. Bu təqdimat deputatın biznesə faktiki mülkiyyətçiliyinin rəsmi etirafıdır. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 89-cu maddəsinin I hissəsinin 4-cü bəndinə əsasən, deputatın sahibkarlıq və kommersiya fəaliyyəti ilə məşğul olması qadağandır.

Deputatın nəhəng kommersiya şəbəkəsini idarə etməsi hüquqi normanın birbaşa pozulmasıdır. Yeri gəlmişkən, onun himayəsində olan kommersiya obyektlərinin bir çoxunun payçıları, elə öz ailə üzvləridir: həyat yoldaşı Bənövşə Məmmədova, Məntiq və Məmməd Şahbazovlar, Mədinə Şahbazova, yaxın qohumu İsmixan Məmmədov (əmisioğlu və ya ögey qardaşı) və b.-dır

EPIZOD 6: Baş Prokurorluğun Satınalmaları və “Offissa Dizayn Ko” Ofis mebellərinin təchizatı üzrə ixtisaslaşan “Offissa Dizayn Ko” MMC (VÖEN:1303692951, Aşıq Molla Cümə 46B ünvanı) dövlət qurumları ilə ümumilikdə 8 229 163 AZN dəyərində 39 satınalma müqaviləsi bağlamışdır.

Bu epizodda ən kritik hüquqi risk korrupsiyaya qarşı mübarizəyə cavabdeh olan ali hüquq-mühafizə orqanının – Baş Prokurorluğun ofis mebellərinin satın alınması üzrə 116 188 AZN-lik tenderinin qalibi kimi eyni biznes qrupuna aid şirkəti seçməsidir. Korrupsiyanı araşdırmalı olan organın təchizat zəncirində deputatın şirkəti ilə kommersiya münasibətlərinə girməsi ağır maraqların toqquşması riski yaradır.

EPIZOD 7: Keyfiyyət Pozuntuları və Dövlət Əmlakının Mənimsənilməsi Riski Antiinhisar və İstehlak Bazarına Nəzarət Dövlət Xidmətinə daxil olan şikayətlər “Embawood” tərəfindən dövlət obyektlərinə təhvil verilən mebellərin Texniki Tapşırıqlar Toplusundakı (TŞT) standartlara cavab vermədiyini göstərir.

Sənədlərdə baha qiymətli, yüksək sıxlıqlı MDF, təbii şpon və ya Avropa istehsalı furnitura bəyan edilməsinə baxmayaraq, “Yenixeberorg”a ötürülən məlumatlara görə, faktiki təslimatlarda ucuz Çin materiallarından və aşağı keyfiyyətli DSP lövhələrdən istifadə edildiyi bildirilir. Baha sənədləşmə fonunda ucuz material tətbiq edilməsi aradakı qiymət fərqinin mənimsənilməsi və dövlət əmlakına ziyan vurulması kimi qiymətləndirilməlidir.

EPIZOD 9: Sənaye Parkı güzəştləri ilə dövləti ikiqat soymaq mexanizmi… “Foriella” MMC nəyə görəsə (və qanunsuz olaraq) Balaxanı və Sumqayıt Sənaye Parklarının rezidenti statusunu daşıyır. Şirkət Vergi Məcəlləsinin 102.1.21 və 106.1.20- ci maddələrinə əsasən 10 il müddətinə mənfəət, əmlak, torpaq vergisindən və idxal olunan avadanlıqlar üzrə ƏDV-dən azaddır. Halbuki bu güzəştlərdən istifadə hüququ –ancaq və ancaq Azərbaycanda olmayan, nadir, dövlət əhəmiyyətli məhsul istehsal edən şirkətlərə verilir, mebel istehsalına yox. Üstəlik də bu parkın rezidentləri öz məhsullarını xaricə ixrac etməli idilər, daxilə ixrac edib, rəqiblərdən daha üstün imkan qazana bilməzdilər.

Bütün bunlara baxmayaraq,”Foriella” MMC dövlətin verdiyi vergi azadlığından stifadə edərək maya dəyərini düşürür, ardından istehsal etdiyi məhsulları azad bazara deyil, tenderlər vasitəsilə baha qiymətə yenidən dövlətin özünə (DSX layihələrinə) satır. Bu mexanizm dövlət büdcəsinin ikiqat istismar olunması (həm vergi azadlaması, həm də yüksək qiymətli dövlət alımı) mexanizminə gətirir. Belə çıxır ki, dərindən araşdırılsa, Azərbaycanda yaradılmış Azad İqtisadi Zonaların, Parkların hamısında bu cür sui- istifadə nəticəsində korrupsiya halları aşkar etmək olar.

EPIZOD 9: 74 Saylı Masallı Seçki Dairəsində Süni Seçki Rəqabəti İqtisadi resursların qorunması və deputat toxunulmazlığının uzadılması üçün siyasi mexanizmlərdən də sui-istifadə olunmuşdur. 2024-cü il parlament seçkilərində 74 saylı Masallı seçki dairəsində Məşhur Məmmədovun qarşısına rəqib namizəd kimi çıxarılan Cavid Xalıqzadə deputatın şəxsi şirkəti olan “Embawood” MMC-nin satış meneceri vəzifəsində çalışır.

Tabelik və maliyyə asılılığında olan işçinin öz işəgötürəninə qarşı siyasi rəqib kimi qeydə aldırılması Seçki Məcəlləsinin azad və ədalətli rəqabət prinsiplərini zədələyən, Seçki Komissiyasını və seçiciləri aldatmağa yönəlmiş psevdo-rəqabət şousu idi.

Və son əvəzi…

Redaksiyamıza hörmətli deputatın Korporativ Patronaj –siyasi qalxan mexanizmi ilə də bağlı maraqlı məlumatlar daxil olub…Məlumatlarda ən yüksəs siyasi instansiyadan tutmuş, müxtəlif nazirlik, dövlət agentliyi, hətta hüquq-mühafizə orqanlarında məsul vəzifə sahiblərinin və qohumlarının adları hallanır. Həm “krışa” kimi, həm də rəsmi payçılar kimi…

Hələlik açıqlanmasını uyğun bilmədiyimiz bu faktları, növbəti yazımızda oxuya biləcəksiniz…(“Yenixeberorg.com”)

Redaksiyadan: Sıraladığımız faktlarla bağlı hörmətli deputatı da dinləmək istədik. Təəssüf ki, bu dəfə də cəhdlərimiz nəticəsiz oldu…